{"id":312,"date":"2017-02-23T20:38:56","date_gmt":"2017-02-23T19:38:56","guid":{"rendered":"http:\/\/lezajsk.przemyska.pl\/?p=312"},"modified":"2022-09-06T14:24:10","modified_gmt":"2022-09-06T12:24:10","slug":"zasady-przygotowania-i-odczytywania-czytan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/lezajsk.przemyska.pl\/?p=312","title":{"rendered":"Zasady przygotowania i odczytywania czyta\u0144"},"content":{"rendered":"<p><strong>Zasady przygotowania i odczytywania lekcji czyta\u0144 mszalnych przez lektora<\/strong><\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A I &#8211; lektor wybrany z Ludu Bo\u017cego<\/strong><\/p>\n<p>Czytanie S\u0142owa Bo\u017cego i g\u0142o\u015bne odmawianie modlitw podczas liturgii, jest jedn\u0105 z wielu pos\u0142ug i funkcji liturgicznych, jakie powierza si\u0119 wiernym i dzi\u0119ki kt\u00f3rym \u017cyje wsp\u00f3lnota wierz\u0105cych.<\/p>\n<p>Nasze r\u00f3\u017cnorodne uzdolnienia i talenty, tak\u017ce we mszy \u015bw. s\u0142u\u017c\u0105 budowaniu wsp\u00f3lnoty: gotowo\u015b\u0107 otwarcia si\u0119 na Ducha Bo\u017cego, m\u00f3wienie w Duchu Bo\u017cym, uzdolnienia artystyczne, umuzykalnienie, dobra dykcja, gesty i postawy.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A II &#8211; zrozumienie podstaw\u0105 owocnego przekazu<\/strong><\/p>\n<p>Tego, czego sami nie zrozumieli\u015bmy, nie mo\u017cna odczytywa\u0107 innym. Dlatego do czytania wyznaczonego tekstu, trzeba si\u0119 w domu gruntownie przygotowa\u0107.<\/p>\n<p>Dobrze odczytywa\u0107 dany tekst mo\u017cna jedynie wtedy, gdy odczytuj\u0105cy rozumie go tak dobrze, jak gdyby sam by\u0142 jego autorem. Zrozumienie tekstu nie dokonuje si\u0119 jednak automatycznie, bez zastanowienia si\u0119 i przemy\u015blenia. Do tego za\u015b potrzebny jest czas. Dlatego na przygotowanie czytania, na poprawne jego zrozumienie trzeba bezwarunkowo umie\u0107 po\u015bwi\u0119ci\u0107 czas. Jest to niezb\u0119dny warunek, a\u017ceby w\u0142a\u015bciwie przeczyta\u0107 widziany pierwszy raz tekst. Lekcewa\u017cymy s\u0142owo Bo\u017ce i ludzi, kt\u00f3rzy nas s\u0142uchaj\u0105, je\u015bli spodziewamy si\u0119, \u017ce potrafimy to s\u0142owo odczytywa\u0107 bez uprzedniego przygotowania. W jaki spos\u00f3b mo\u017ce dotrze\u0107 do ludzkich serc nasze s\u0142owo, skoro sami czytamy je bez zrozumienia? Powinni\u015bmy wi\u0119c ju\u017c w przeddzie\u0144 s\u0142u\u017cby liturgicznej g\u0142o\u015bno odczyta\u0107 wyznaczony tekst.<\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A III &#8211; czyta\u0107 na g\u0142os<\/strong><\/p>\n<p>Ten, kto tylko po cichu, pobie\u017cnie oczyma przeczyta\u0142 to, co chcia\u0142 przygotowa\u0107, z pewno\u015bci\u0105 zawiedzie w ko\u015bciele. Dopiero w\u00f3wczas, gdy czyta si\u0119 g\u0142o\u015bno, zauwa\u017cy\u0107 mo\u017cna ukryte bogactwo tekstu biblijnego &#8211; jego pi\u0119kno i moc.<\/p>\n<p>Czytanie po cichu albo tylko wodzenie oczyma po tek\u015bcie, nie jest przygotowaniem wystarczaj\u0105cym, lecz \u0107wiczeniem swego wzroku i umys\u0142u. Jedynie g\u0142o\u015bne czytanie pozwala zgra\u0107 wzrok, m\u00f3zg, g\u0142os, j\u0119zyk i oddech. Czytaj\u0105c po cichu nie \u0107wiczymy w og\u00f3le naszej artykulacji czyli wymowy. Wydaje si\u0119, \u017ce ciche czytanie jako \u0107wiczenie proklamacji S\u0142owa Bo\u017cego, jest pozbawione warto\u015bci.<\/p>\n<p>Ten, kto pragnie dobrze czyta\u0107, musi mie\u0107 sercem przy s\u0142uchaczach, podczas gdy jego oczy \u015bledz\u0105 tekst zapisany na papierze. Potrzebny jest wzgl\u0105d, uwaga zwr\u00f3cona na s\u0142uchaczy, odczuwanie razem z nimi i zdolno\u015b\u0107 nawi\u0105zywania z nimi kontaktu wzrokowego.<\/p>\n<p>Integraln\u0105 cech\u0105 czytania jest wczuwanie si\u0119 w s\u0142uchaczy. Czyta\u0107 co\u015b komu\u015b &#8211; znaczy po prostu udziela\u0107 si\u0119, dzieli\u0107 si\u0119 czym\u015b ze s\u0142uchaczami.<\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A IV &#8211; podzia\u0142 tekstu na cz\u0119\u015bci<\/strong><\/p>\n<p>Przygotowanie tekstu biblijnego do odczytania rozpoczyna si\u0119 od podzielenia go na pewne cz\u0119\u015bci. W ten spos\u00f3b uzyskujemy dobr\u0105 orientacj\u0119 i pewno\u015b\u0107, \u017ce w\u0142a\u015bciwie go zrozumieli\u015bmy. Znajdujemy tzw. sens logiczny.<\/p>\n<p>Po pierwszym g\u0142o\u015bnym odczytaniu tekstu biblijnego, nale\u017cy podzieli\u0107 go na cz\u0119\u015bci, wed\u0142ug tre\u015bci i sensu. Z kolei ka\u017cda z tych cz\u0119\u015bci wymaga osobnego podzia\u0142u na mniejsze jednostki, kt\u00f3rymi s\u0105 zwykle poszczeg\u00f3lne zdania. Ka\u017cde z nich zawiera zazwyczaj jak\u0105\u015b jedn\u0105 samodzieln\u0105 my\u015bl czy obraz, cho\u0107 czasem mo\u017ce by\u0107 ich wi\u0119cej. Podzia\u0142 taki pozwala lektorowi uchwyci\u0107 sens logiczny danego tekstu i w\u0142a\u015bciwie zaprezentowa\u0107 go s\u0142uchaczom.<\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A V &#8211; znaki przystankowe, pauzy<\/strong><\/p>\n<p>W czytaniach wyst\u0119puj\u0105 stosowne znaki przystankowe: dwukropki, kropki, przecinki, \u015bredniki, my\u015blniki itd. Nale\u017cy je zaznaczy\u0107 podczas czytania, czyni\u0105c odpowiednio d\u0142ug\u0105 przerw\u0119 (pauz\u0119).<\/p>\n<p>W czytaniu odgrywaj\u0105 one bardzo wa\u017cn\u0105 rol\u0119. Pauzy to okresy kr\u00f3tszego lub d\u0142u\u017cszego milczenia w czasie czytania. Celem ich jest oddzielenie poszczeg\u00f3lnych cz\u0119\u015bci tekstu, aby s\u0142uchaczowi u\u0142atwi\u0107 zrozumienie sensu ca\u0142o\u015bci. Przez b\u0142\u0119dne stosowanie przerw, sens mo\u017ce ulec zmianie (np. &#8222;Czytanie z Listu \u015bw. Paw\u0142a (pauza) Aposto\u0142a do Efezjan&#8221; &#8211; s\u0142uchacz mo\u017ce odnie\u015b\u0107 wra\u017cenie, jakoby \u015bw. Pawe\u0142 by\u0142 Aposto\u0142em pos\u0142anym wy\u0142\u0105cznie do Efezjan). Po prawid\u0142owo stosowanych przerwach poznaje si\u0119, \u017ce lektor rozumie to, co czyta. Bez zrozumienia tre\u015bci mo\u017cna wprawdzie wyra\u017anie czyta\u0107, ale nie mo\u017cna robi\u0107 prawid\u0142owych pauz.<\/p>\n<p>Przerwy wymagane s\u0105 ponadto ze wzgl\u0119du na, potrzeb\u0119 oddechu: Lektor potrzebuje przerw, aby uzupe\u0142ni\u0107 powietrze do dalszego czytania. Lektor powinien przy ka\u017cdej okazji nabiera\u0107 powietrze, w przeciwnym bowiem razie b\u0119dzie odczuwa\u0142 zm\u0119czenie lub, gdy mu zabraknie powietrza, zrobi niespodziewanie przerw\u0119 w zupe\u0142nie nieoczekiwanym miejscu.<\/p>\n<p>Tak jak dla lektora, przerwy potrzebne s\u0105 r\u00f3wnie\u017c dla s\u0142uchaczy. S\u0142uchacz nie mo\u017ce by\u0107 zalany potokiem s\u0142\u00f3w, gdy\u017c nie zrozumie wtedy prawid\u0142owo czytanego tekstu.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>Rodzaje przerw:<\/em><\/p>\n<p>Akapit &#8211; jest to zako\u0144czenie zdania kropk\u0105 i rozpocz\u0119cie nast\u0119pnego od nowej linijki. Oznacza to nowy rozdzia\u0142 lub now\u0105 my\u015bl. Jest to najd\u0142u\u017csza przerwa stosowana w czasie czytania. Trwa ona na okres liczenia do trzech (zaznacza si\u0119 j\u0105 w przygotowywanym tek\u015bcie jako \/\/\/) &#8211; jest to tzw. przerwa a linea. W tym czasie lektor nabiera powietrza, przygotowuje si\u0119 do nast\u0119pnej cz\u0119\u015bci i kontaktuje si\u0119 wzrokiem ze s\u0142uchaczami. Podobnie przerw\u0119 &#8222;na trzy&#8221; stosujemy:<\/p>\n<ul>\n<li>po s\u0142owach rozpoczynaj\u0105cych lekcj\u0119, np. &#8222;Czytanie z ksi\u0119gi Jozuego&#8221;<\/li>\n<li>po ostatniej kropce czytania, a przed s\u0142owami: &#8222;Oto S\u0142owo Bo\u017ce&#8221;<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Kropka<\/strong> &#8211; jest to nieco kr\u00f3tsza przerwa, odpowiadaj\u0105ca liczeniu do dw\u00f3ch (\/\/).<\/p>\n<p><strong>\u015arednik<\/strong> &#8211; to taka sama przerwa jak kropka.<\/p>\n<p><strong>Przecinek<\/strong> &#8211; to najkr\u00f3tsza przerwa, liczona do jednego (\/) czyli tylko tyle, aby uzupe\u0142ni\u0107 powietrze i rozdzieli\u0107 poszczeg\u00f3lne my\u015bli dla ich lepszego zrozumienia. Przecinek nie jest jednoznaczeniowym (zawsze takim samym) znakiem przystankowym. Niekiedy trzeba go przeczyta\u0107 szybko, jakby przeoczy\u0107, a czasami nale\u017cy go potraktowa\u0107 tak powa\u017cnie, jak kropk\u0119 albo \u015brednik. Czynimy w\u00f3wczas przerw\u0119 &#8222;na raz&#8221;. Podobn\u0105 przerw\u0119 stosujemy po kropce.<\/p>\n<p><strong>Nawias<\/strong> &#8211; zawiera s\u0142owo lub zdanie wyja\u015bniaj\u0105ce. Jest to przerwa liczona na jeden (\/).<\/p>\n<p><strong>Dwukropek i cudzys\u0142owie<\/strong> &#8211; ta pauza nie jest dok\u0142adnie okre\u015blona. Najcz\u0119\u015bciej jest r\u00f3wna kropce, czyli liczy si\u0119 j\u0105 do dw\u00f3ch (\/\/).<\/p>\n<p><strong>Pytajnik i wykrzyknik<\/strong> &#8211; wymaga przerwy jak przy kropce (\/), ale je\u015bli chcemy wywo\u0142a\u0107 pewne zaciekawienie lub napi\u0119cie u s\u0142uchaczy, mo\u017cna zrobi\u0107 przerw\u0119 nieco d\u0142u\u017csz\u0105. Pytajnik nale\u017cy zaznaczy\u0107 antykadencj\u0105 (wzniesieniem tonu), za\u015b wykrzyknik &#8211; podniesieniem g\u0142osu (nat\u0119\u017cenie).<\/p>\n<p><strong>Przerwy wtr\u0105cone<\/strong> &#8211; robimy je w miejscach, gdzie ma \u017cadnego znaku interpunkcyjnego. S\u0142u\u017c\u0105 one pe\u0142niejszemu zrozumieniu zdania.<\/p>\n<ul>\n<li>Po podmiocie zdania g\u0142\u00f3wnego &#8211; np. &#8222;B\u00f3g \/jest Stw\u00f3rc\u0105 nieba&#8230; &#8222;<\/li>\n<li>Przy opuszczeniach &#8211; np. &#8221; Cia\u0142o nale\u017cy do ziemi, dusza \/ Bogu. &#8222;<\/li>\n<li>Przy \u0142\u0105cznikach jak &#8222;i&#8221;, &#8222;albo&#8221;, &#8222;bo&#8221; &#8211; np. &#8222;To \/ albo owo&#8221;<\/li>\n<\/ul>\n<p>Bez tych dodatkowych przerw lektor nie jest w stanie przekaza\u0107 tre\u015bci oraz utrzyma\u0107 w\u0142a\u015bciwego tempa. Przerwy tego typu s\u0105 kr\u00f3tkie. Ich miejsce wyznacza lektor sam znajdzie je tym \u0142atwiej, im lepiej zrozumie tre\u015b\u0107 czytanego tekstu. Np. &#8222;Zbuntowa\u0142 si\u0119 na pustyni Izrael, nar\u00f3d wybrany&#8230; &#8222;. Po s\u0142owie &#8222;pustynia&#8221; nale\u017cy zrobi\u0107 kr\u00f3tk\u0105 przerw\u0119, w przeciwnym bowiem razie mo\u017cna by\u0142oby zrozumie\u0107 zdanie tak, \u017ce chodzi o pustyni\u0119 o nazwie Izrael. O przerwie nie zawsze wi\u0119c decyduje kropka czy inny znak pisarski, ale przede wszystkim sens zdania.<\/p>\n<p>B\u0142\u0119dem jest, je\u015bli lektor robi za ma\u0142o przerw, robi przerwy w nieodpowiednim miejscu lub nie stosuje si\u0119 do odpowiedniej d\u0142ugo\u015bci przerw.<\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A VI &#8211; akcent<\/strong><\/p>\n<p>Znalezienie w\u0142a\u015bciwego akcentu nie jest spraw\u0105 szcz\u0119\u015bcia, lecz przede wszystkim kwesti\u0105 w\u0142a\u015bciwego przygotowania. Przewa\u017cnie akcentuje si\u0119 zbyt wiele wyraz\u00f3w, gdy tymczasem w ka\u017cdej cz\u0119\u015bci zdania, kt\u00f3ra posiada sw\u00f3j w\u0142asny sens, wolno zaakcentowa\u0107 mocniej tylko jeden wyraz (s\u0142owo).<\/p>\n<p>Podczas czytania s\u0142owo zawieraj\u0105ce istotn\u0105 my\u015bl, posiadaj\u0105ce najwi\u0119ksze znaczenie, powinno by\u0107 zaakcentowane, czyli odpowiednio podkre\u015blone. Istniej\u0105 trzy rodzaje akcentacji wyrazu:<\/p>\n<ul>\n<li>akcent iloczasowy &#8211; polega na wyd\u0142u\u017ceniu wypowiadanego s\u0142owa w czasie,<\/li>\n<li>akcent toniczny &#8211; polega na podniesieniu tonu przy czytaniu wyrazu akcentowanego<\/li>\n<li>akcent dynamiczny &#8211; polega na zdynamizowaniu, przeczytaniu g\u0142o\u015bniej danego wyrazu akcentowanego,<\/li>\n<\/ul>\n<p>Wyraz podkre\u015blony nadaje zdaniu jednoznaczny sens, warunkuje poprawne odczytanie intencji autora tekstu oraz w\u0142a\u015bciwe przyj\u0119cie tre\u015bci przez s\u0142uchaczy. Gdy akcentuje si\u0119 w zdaniu zbyt wiele s\u0142\u00f3w, w\u00f3wczas trudno si\u0119 zorientowa\u0107, co w zdaniu jest najwa\u017cniejsze. Uzyskujemy zjawisko patosu. Z kolei gdy nie akcentujemy \u017cadnego wyrazu &#8211; grozi nam monotonia.<\/p>\n<p><em>Akcent gramatyczny i logiczny w czytanym tek\u015bcie<\/em><\/p>\n<p><em>Akcent gramatyczny<\/em><\/p>\n<p>W j\u0119zyku polskim polega na wyr\u00f3\u017cnieniu jednej z sylab wyrazu przez wym\u00f3wienie jej silniej, z naciskiem. W j\u0119zyku polskim akcent gramatyczny jest sta\u0142y i przypada na przedostatni\u0105 sylab\u0119 w wyrazie wielosylabowym (akcent paroksytoniczny). Np. Obrazek, meblo\u015bcianka, autostrada. Jednak od tej zasady s\u0105 wyj\u0105tki:<\/p>\n<p>Trzeci\u0105 sylab\u0119 od ko\u0144ca akcentuje si\u0119:<\/p>\n<ul>\n<li>w wyrazach obcego pochodzenia zako\u0144czonych na: -ika, -yka &#8211; np. lo-gi-ka, po-li-ty-ka, ma-te-ma-ty-ka, fi-zy-ka. -ik, -yk w liczbie mnogiej &#8211; np. laik &#8211; la-i-cy, fizyk &#8211; fi-zy-cy, plastyk &#8211; pla-st-ycy.<\/li>\n<li>przy czasownikach zako\u0144czonych na:<\/li>\n<li>przy wyrazach zako\u0144czonych cz\u0105stk\u0105 -kro\u0107, -set. Np. o-siem-set, ty-si\u0105c-kro\u0107.<\/li>\n<li>-\u015bmy, -\u015bcie &#8211; akcentuje si\u0119 trzeci\u0105 sylab\u0119 od ko\u0144ca. Np. by-li-\u015bmy, czy-ta-li-\u015bmy, cho-dzi-li-\u015bmy, sta-li-\u015bcie, spa-li-\u015bcie.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Na czwart\u0105 sylab\u0119 od ko\u0144ca akcent pada w wyrazach:<\/p>\n<ul>\n<li>zako\u0144czonych na: -liby\u015bmy, -\u0142yby\u015bmy Np. na-kar-mi-\u0142y-by-\u015bmy, m\u00f3-wi-li-by-\u015bmy, cho-dzi-li-by-\u015bmy.<\/li>\n<li>przy wyrazach z\u0142o\u017conych z cz\u0105stek arcy-, eks-, wice- i rzeczownik\u00f3w jednosylabowych akcent przypada na ostatni\u0105 sylab\u0119 wyrazu. Np. ar-cy-le\u0144, wi-ce-kr\u00f3l, eks-mistrz.<\/li>\n<li>przy wyrazach pochodz\u0105cych z j\u0119zyk\u00f3w biblijnych akcentuje si\u0119 inaczej niekt\u00f3re s\u0142owa. Np. Je-ro-zo-lima, A-bra-ham, I-za-ak.<\/li>\n<\/ul>\n<p><em>Akcent logiczny<\/em><\/p>\n<p>W ka\u017cdym zdaniu spotykamy si\u0119 z r\u00f3\u017cnymi jego cz\u0119\u015bciami, np. podmiot, orzeczenie, dope\u0142nienie itp. Te elementy w r\u00f3\u017cnych zdaniach maj\u0105 r\u00f3\u017cn\u0105 warto\u015b\u0107 znaczeniow\u0105. W ka\u017cdym bowiem zdaniu tkwi jaka\u015b my\u015bl, idea, sens, kt\u00f3ry mo\u017ce by\u0107 wyra\u017cony przez te r\u00f3\u017cne cz\u0119\u015bci zdania. To s\u0142owo, czy s\u0142owa, kt\u00f3re wyra\u017caj\u0105 istotn\u0105 my\u015bl, winny by\u0107 wyodr\u0119bnione, czyli zaakcentowane. To zaakcentowanie g\u0142\u00f3wnej my\u015bli (sensu) danego zdania, nazywamy w\u0142a\u015bnie akcentem logicznym. Akcent ten mo\u017cemy wykona\u0107 podobnie jak w przypadku akcentu wyrazowego, przez:<\/p>\n<ul>\n<li>Wzmocnienie si\u0142y g\u0142osu (akcent dynamiczny)<\/li>\n<li>Zmian\u0119 wysoko\u015bci tonu akcent toniczny<\/li>\n<li>Wyd\u0142u\u017cenie s\u0142owa akcent iloczasowy<\/li>\n<li>a tak\u017ce przez przerw\u0119 przed i po danym s\u0142owie<\/li>\n<\/ul>\n<p>Zadaniem lektora jest znalezienie w zdaniu tego wyrazu, kt\u00f3ry decyduje o sensie i odpowiednie g\u0142osowo wyodr\u0119bnienie. Prawid\u0142owy akcent logiczny warunkuje poprawne odczytanie intencji autora oraz w\u0142a\u015bciwe przyj\u0119cie tre\u015bci przez s\u0142uchaczy. Akcent po\u0142o\u017cony na niew\u0142a\u015bciwym s\u0142owie zniekszta\u0142ca sens zdania.<\/p>\n<p>Np. &#8222;Jeste\u015bmy dzie\u0107mi Boga&#8221; &#8211; tak akcentujemy fakt dokonany, kt\u00f3ry mia\u0142 miejsce w czasie chrztu.<\/p>\n<p>Np. &#8222;Jeste\u015bmy dzie\u0107mi Boga&#8221; &#8211; tak wyra\u017camy nasze dzieci\u0119ctwo Bo\u017ce.<\/p>\n<p>Np. &#8222;Jeste\u015bmy dzie\u0107mi Boga&#8221; &#8211; tak wyra\u017camy przynale\u017cno\u015b\u0107 do Boga, a nie do kogo\u015b innego.<\/p>\n<p>B\u0142\u0119dem jest zaniedbywanie akcent\u00f3w logicznych lub tworzenie ich zbyt cz\u0119sto w jednym zdaniu. Znalezienie poprawnego akcentu logicznego nie jest spraw\u0105 szcz\u0119\u015bcia, ale w\u0142a\u015bciwego przygotowania. Najlepiej po pierwszym przeczytaniu zdania zamkn\u0105\u0107 tekst i odda\u0107 sens zdania w\u0142asnymi s\u0142owami. Nast\u0119pnie przeczyta\u0107 tekst z takim akcentem, jaki by\u0142 przy swobodnym m\u00f3wieniu.<\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A VII &#8211; akcent przecze\u0144<\/strong><\/p>\n<p>Akcent bardzo rzadko le\u017cy na przymiotnikach, przeczeniach i na ko\u0144cu zdania. Nale\u017cy unika\u0107 akcentowania przecze\u0144: \u017caden, nie itp., poniewa\u017c partyku\u0142a przecz\u0105ca sama w sobie jest mocna i przez s\u0142uchacza wystarczaj\u0105co zauwa\u017calna. Akcent poda najcz\u0119\u015bciej na rzeczowniki i czasowniki. Z kolei w modlitwie powszechnej nale\u017cy unika\u0107 tak\u017ce nu\u017c\u0105cego akcentowania czasownik\u00f3w.<\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A VIII &#8211; dykcja, trudno\u015bci wymowy<\/strong><\/p>\n<p>W j\u0119zyku polskim s\u0105 s\u0142owa \u0142atwe do wymowy i z nimi lektor nie ma wi\u0119kszych trudno\u015bci. S\u0105 jednak te\u017c s\u0142owa trudne.<\/p>\n<p>Lektor winien wcze\u015bniej zaznajomi\u0107 si\u0119 z ich znaczeniem a nade wszystko z prawid\u0142ow\u0105 wymow\u0105, przyj\u0119t\u0105 w j\u0119zyku polskim, by w czasie czytania nie &#8222;zaci\u0105\u0107&#8221; si\u0119 na jakim\u015b trudnym do wym\u00f3wienia wyrazie. \u0106wiczenia dykcji polegaj\u0105 na gimnastyce ruchomych cz\u0119\u015bci aparatu wymowy (j\u0119zyk, usta, policzki) i szybkim wypowiadaniu trudnych z\u0142o\u017ce\u0144 g\u0142oskowych.<\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A IX &#8211; melodyka, intonacja<\/strong><\/p>\n<p>Podczas czytania musi by\u0107 zachowana tak\u017ce melodyka zdania. Razem z akcentem i odpowiednim tempem, nadaje ona czytanym zdaniom koloryt i d\u017awi\u0119k (w\u0142a\u015bciwe brzmienie).<\/p>\n<p>Ka\u017cde zdanie zawiera w sobie swoist\u0105 melodi\u0119. Dostrzega si\u0119 to przede wszystkim wtedy, kiedy pragniemy co\u015b mocniej zaakcentowa\u0107. Melodia wypowiadanego zdania jest sposobem akcentowania, podkre\u015blania tego, co najistotniejsze, pozwala m\u00f3wcy przekaza\u0107 w\u0142a\u015bciwy sens tekstu. S\u0142owo akcentowane w zdaniu prawie zawsze wymawiamy nie tylko nieco g\u0142o\u015bniej, lecz tak\u017ce troch\u0119 wy\u017cej, wzgl\u0119dnie ni\u017cej ni\u017c pozosta\u0142e.<\/p>\n<p>Melodia (intonacja) nadaje zdaniu jednoznaczny i wyra\u017any sens. Melodia jest nadto \u015brodkiem \u0142\u0105cz\u0105cym i porz\u0105dkuj\u0105cym poszczeg\u00f3lne cz\u0119\u015bci zdania. Lektor ma panowa\u0107 nad fal\u0105 intonacyjn\u0105 swego g\u0142osu. Jest to wa\u017cne w zdaniach rozwini\u0119tych. Zwykle w pierwszej po\u0142owie zdania g\u0142os si\u0119 podnosi (tzw. antykadencja) &#8211; wywo\u0142ujemy przez to napi\u0119cie, za\u015b w drugiej zni\u017camy g\u0142os, roz\u0142adowuj\u0105c tym samym napi\u0119cie (kadencja).<\/p>\n<p>Mo\u017cemy z tego wyci\u0105gn\u0105\u0107 nast\u0119puj\u0105cy wniosek: kto podczas zgromadzenia liturgicznego odczytuje teksty monotonnie, czyli na jednym tonie, pozbawiaj\u0105c tym samym zdania melodii, ten niszczy albo zakrywa sens tekstu. W ten spos\u00f3b utrudnia s\u0142uchanie w skupieniu lub odbycie wsp\u00f3lnej modlitwy. Nale\u017cy czyta\u0107 w spos\u00f3b naturalny, czyli tak, jak si\u0119 m\u00f3wi, z naturaln\u0105 zmian\u0105 melodyki g\u0142osu. Im bardziej r\u00f3\u017cnorodna jest fala intonacyjna, tym bogatsza i plastyczniejsza jest nasza mowa.<\/p>\n<p><em>Modulacja g\u0142osu<\/em><\/p>\n<p>Czytanie brzmi naturalnie, je\u015bli lektor moduluje g\u0142os. Modulacja polega na zmianie wysoko\u015bci tonu. G\u0142os ludzki rozbrzmiewa w szerokiej skali i obejmuje w mowie przynajmniej jedn\u0105 oktaw\u0119. Im fala intonacyjna jest r\u00f3\u017cnorodniejsza, tym mowa jest bogatsza, plastyczna i lepiej wyra\u017ca my\u015bl oraz stany uczuciowe.<\/p>\n<p>Ka\u017cdy cz\u0142owiek posiada w\u0142a\u015bciw\u0105 sobie dominant\u0119 tonu, czyli podstawow\u0105 wysoko\u015b\u0107, kt\u00f3ra zale\u017cy od anatomicznej budowy narz\u0105du g\u0142osowego (d\u0142ugo\u015b\u0107 strun g\u0142osowych, ustawienie krtani). Dominanta powinna s\u0142u\u017cy\u0107 za punkt wyj\u015bcia wszystkich zmian wysoko\u015bci &#8211; w g\u00f3r\u0119 i w d\u00f3\u0142.<\/p>\n<p>Nale\u017cy wystrzega\u0107 si\u0119 czytania na jednym tonie, gdy\u017c wytwarza to nie przyjemn\u0105 dla ucha monotoni\u0119.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><em>W modulacji g\u0142osu pomagaj\u0105 znaki interpunkcyjne:<\/em><\/p>\n<ul>\n<li>Przy kropce ton si\u0119 obni\u017ca<\/li>\n<li>Przy przecinku g\u0142os lekko podnosi si\u0119 lub zostaje w zawieszeniu<\/li>\n<li>Przy \u015bredniku ton zni\u017ca si\u0119, a czasami podnosi si\u0119<\/li>\n<li>Przy nawiasach, cudzys\u0142owach i zdaniach wtr\u0105conych ton spada lub podwy\u017csza si\u0119, zale\u017cno\u015bci od tre\u015bci<\/li>\n<li>Przy wykrzykniku ton zni\u017ca si\u0119 i wzmacnia<\/li>\n<li>Przy znaku zapytania g\u0142os z regu\u0142y si\u0119 podnosi<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>\u0106wiczenie:<\/strong><\/p>\n<p>Przeczytaj poni\u017csze zdanie, zwracaj\u0105c uwag\u0119 na odpowiedni\u0105 intonacj\u0119.<\/p>\n<ul>\n<li>&#8222;Nie p\u00f3jdziesz dzi\u015b do domu!&#8221; &#8211; rozkaz, wzgl\u0119dnie zakaz.<\/li>\n<li>&#8222;Nie p\u00f3jdziesz dzi\u015b do domu?&#8221; &#8211; pytanie<\/li>\n<li>&#8222;Nie p\u00f3jdziesz dzi\u015b do domu.&#8221; &#8211; oznajmienie<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>REGU\u0141A X &#8211; estetyka wizualna lektora<\/strong><\/p>\n<p>S\u0142ucha si\u0119 nie tylko uszami, lecz r\u00f3wnie\u017c oczami. Dlatego lektor wype\u0142niaj\u0105c swoj\u0105 pos\u0142ug\u0119, winien zwraca\u0107 szczeg\u00f3ln\u0105 uwag\u0119 na spos\u00f3b chodzenia, stania, uk\u0142ad r\u0105k, styl ubioru oraz na stosunek do samej ksi\u0119gi Pisma \u015bw., kt\u00f3rego s\u0142owo b\u0119dzie proklamowa\u0142.<\/p>\n<p>S\u0142ucha si\u0119 tak\u017ce oczami. Tym, co wywo\u0142uje w nas wra\u017cenie, co do nas przenika, jest nie tylko g\u0142os m\u00f3wi\u0105cego cz\u0142owieka, lecz tak\u017ce jego wygl\u0105d, wyraz twarzy, jego postawa i zachowanie. I gdy co\u015b dra\u017cni nasze oczy, w\u00f3wczas odbija si\u0119 to bardzo wyra\u017anie na s\u0142uchaniu &#8211; uszy dobrze nie s\u0142uchaj\u0105.<\/p>\n<p>Dzieje si\u0119 tak dlatego, poniewa\u017c w pierwszym rz\u0119dzie zastanawiamy si\u0119, dlaczego cz\u0142owiek ten wygl\u0105da tak osobliwie (dziwnie); dlaczego ma w\u0142osy pofarbowane na czerwono i w dodatku postawione na \u017celu, czemu ma kolczyk w uchu albo dlaczego na jego albie wida\u0107 \u015blady b\u0142ota lub czekolady lub co gorsza &#8211; szminki&#8230;<\/p>\n<p>Wcale nie jest spraw\u0105 drugorz\u0119dn\u0105, w jaki spos\u00f3b przemierzamy drog\u0119 od swojego miejsca do ambony, jak przy niej stajemy, czy niesiemy z szacunkiem i pewnym dostoje\u0144stwem lekcjonarz mszalny, z kt\u00f3rego proklamowane b\u0119d\u0105 \u015bwi\u0119te teksty. Wype\u0142niaj\u0105c pos\u0142ug\u0119 lektora nale\u017cy te\u017c dba\u0107 o schludno\u015b\u0107 i pewn\u0105 elegancj\u0119 ubioru, zar\u00f3wno tego &#8222;pod spodem&#8221;, jak i przede wszystkim &#8211; samej alby.<\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A XI &#8211; oddech<\/strong><\/p>\n<p>Nasz oddech jest strumieniem, kt\u00f3ry unosi s\u0142owa. Spokojny, cichy oddech czyni lektora spokojnym i opanowanym, a to udziela si\u0119 tak\u017ce s\u0142uchaczom. Tempo m\u00f3wienia i pauzy reguluj\u0105 si\u0119 jakby same.<\/p>\n<p>Nie wolno rozpoczyna\u0107 odczytywania tekstu zbyt szybko, zanim s\u0142uchacze nie zajm\u0105 pozycji siedz\u0105cej po zako\u0144czonej modlitwie dnia (kolekcie) i dop\u00f3ki nie zapanuje w ko\u015bciele zupe\u0142na cisza. Kto nie zachowuje tej zasady i zaczyna czyta\u0107 bez zaczekania na odpowiedni\u0105 dyspozycj\u0119 wiernych, ten ryzykuje, \u017ce nie us\u0142ysz\u0105 oni pocz\u0105tku tekstu i nie b\u0119d\u0105 w stanie zrozumie\u0107 ca\u0142ego przes\u0142ania s\u0142owa Bo\u017cego. Nie mo\u017cna si\u0119 w\u00f3wczas dziwi\u0107, \u017ce pozosta\u0142y czas b\u0119d\u0105 oni sp\u0119dza\u0107 na kaszleniu i wycieraniu nosa.<\/p>\n<p>Rozpoczynaj\u0105c czytanie, nale\u017cy spokojnie i z nale\u017cnym szacunkiem spojrze\u0107 na s\u0142uchaczy i pomy\u015ble\u0107, \u017ce ci ludzie spragnieni s\u0105 s\u0142owa Bo\u017cego; lektor za\u015b jest tym, kt\u00f3ry rozdziela im je, jak pokarm. Dopiero wtedy mo\u017cna rozpocz\u0105\u0107 czytanie.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Oddycha\u0107 nale\u017cycie &#8211; to oddycha\u0107 powoli, spokojnie i g\u0142\u0119boko. Oddech w czasie czytania jest inny ni\u017c oddech zwyczajny, tzw. fizjologiczny. Podstawowa r\u00f3\u017cnica polega na tym, i\u017c jest on czyniony przez nas \u015bwiadomie. Oddycha\u0107 winni\u015bmy nie sam\u0105 klatk\u0105 piersiow\u0105 lecz przepon\u0105 (mi\u0119sie\u0144 znajduj\u0105cy si\u0119 w dolej cz\u0119\u015bci jamy brzusznej). Aby czyta\u0107 z zachowaniem nale\u017cytego tempa, ze spokojem i bez po\u015bpiechu, nale\u017cy zaczerpn\u0105\u0107 g\u0142\u0119boki oddech przed samym rozpocz\u0119ciem czytania.<\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A XII &#8211; tempo<\/strong><\/p>\n<p>Niezwykle wa\u017cne jest tempo czytania. Zasadniczo nie powinno ono przekracza\u0107 80 s\u0142\u00f3w na minut\u0119. Bardzo \u0142atwo sprawdzi\u0107, czy zachowujemy na ambonie t\u0119 przepisow\u0105 pr\u0119dko\u015b\u0107. Wystarczy znale\u017a\u0107 tekst czytania, maj\u0105cy ok. 80 s\u0142\u00f3w, i swoim tempem odczyta\u0107 go na g\u0142os z zegarkiem w r\u0119ku.<\/p>\n<p>Spokojne tempo m\u00f3wienia wraz z odpowiedni\u0105 d\u0142ugo\u015bci\u0105 pauz i dobr\u0105 wymow\u0105, s\u0142u\u017cy zrozumieniu s\u0142\u00f3w i zda\u0144 przez s\u0142uchaczy, pozwala im przyswoi\u0107 sobie ich sens i pobudza pami\u0119\u0107 do przyj\u0119cia nast\u0119pnych tre\u015bci. Nasza \u015brednia percepcja (odbi\u00f3r, przyswajanie) nie jest w stanie wychwyci\u0107 i zrozumie\u0107 wi\u0119kszej ilo\u015bci s\u0142\u00f3w, ni\u017c w\u0142a\u015bnie 80\/min.<\/p>\n<p>Ponadto, je\u017celi m\u00f3wi si\u0119 zbyt szybko, nie uwzgl\u0119dniaj\u0105c pauz, w\u00f3wczas fale d\u017awi\u0119kowe naszego g\u0142osu nak\u0142adaj\u0105 si\u0119 na fale odg\u0142osu, czyli echa, odbijaj\u0105cego si\u0119 od \u015bcian ko\u015bcio\u0142a i powstaje w ten spos\u00f3b zupe\u0142nie niezrozumia\u0142a i niejasna mieszanina d\u017awi\u0119k\u00f3w (efekt pog\u0142osu, echa). Trzeba zawsze pami\u0119ta\u0107 o tym, \u017ce akustyka jest w ka\u017cdym ko\u015bciele inna. Im wi\u0119kszy ko\u015bci\u00f3\u0142, tym wi\u0119ksze nale\u017cy czyni\u0107 pauzy i tym mniejsze powinno by\u0107 tempo. Dlatego nale\u017cy m\u00f3wi\u0107 tak powoli, \u017ceby fale d\u017awi\u0119kowe i fale odg\u0142osu nie krzy\u017cowa\u0142y si\u0119 i wzajemnie na siebie nie nak\u0142ada\u0142y. Pauzy nale\u017c\u0105 zatem integralnie do tej czynno\u015bci, jak\u0105 jest czytanie. Im trudniejszy tekst, tym zachowanie przerw jest bardziej potrzebne.<\/p>\n<p>Pauzy s\u0105 r\u00f3wnie\u017c niezb\u0119dne dla samego lektora, bowiem one pozwalaj\u0105 mu podczas wdechu &#8222;wyprzedzi\u0107&#8221; oczami nast\u0119pne zdanie, jakby &#8222;zobaczy\u0107&#8221; jego tre\u015b\u0107, aby m\u00f3g\u0142 je zaraz g\u0142o\u015bno i z odpowiedni\u0105 tonacj\u0105 wypowiedzie\u0107.<\/p>\n<p>Wi\u0119kszo\u015b\u0107 lektor\u00f3w czyta zbyt szybko, nie zwracaj\u0105c uwagi na konieczne pauzy. \u0179r\u00f3d\u0142em tego po\u015bpiechu jest zapewne zdenerwowanie, a m\u00f3wi\u0105c dok\u0142adniej &#8211; niew\u0142a\u015bciwe oddychanie.<\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A XIII &#8211; kontakt wzrokowy<\/strong><\/p>\n<p>Zanim lektor rozpocznie czytanie, post\u0119puje tak, jak wytrawny dziennikarz telewizyjny &#8211; spogl\u0105da na zgromadzonych s\u0142uchaczy. Natomiast ka\u017cd\u0105 now\u0105 my\u015bl zaczyna od kr\u00f3tkiej przerwy. W ten spos\u00f3b nawi\u0105zuje kontakt ze s\u0142uchaczami, kt\u00f3rym B\u00f3g s\u0142u\u017cy, otwieraj\u0105c ich serca na swoje S\u0142owo.<\/p>\n<p>Odczytuj\u0105c tekst biblijny, nale\u017cy nawi\u0105za\u0107 ze s\u0142uchaczami kontakt, zbudowa\u0107 pomost pomi\u0119dzy sob\u0105 a nimi. Dokonuje si\u0119 to nie tyle za po\u015brednictwem s\u0142\u00f3w, ile poprzez spojrzenie. S\u0142uchacze winni w spojrzeniu lektora odczu\u0107, \u017ce zwraca si\u0119 on w\u0142a\u015bnie do nich, obejmuje swoim wzrokiem i sercem wszystkich zgromadzonych w ko\u015bciele; nawet tych siedz\u0105cych w ostatniej \u0142awce, czy stoj\u0105cych pod ch\u00f3rem. Nie wystarczy jednak zwyk\u0142e, machinalne, automatyczne zerkni\u0119cie na s\u0142uchaczy, maj\u0105c przy tym w dodatku spuszczon\u0105 g\u0142ow\u0119 (wygl\u0105da to, jakby\u015bmy patrzyli &#8222;spode \u0142ba&#8221; &#8211; taki wzrok komunikuje: &#8222;chc\u0119 st\u0105d jak najszybciej zej\u015b\u0107; boj\u0119 si\u0119 was&#8221;). Trzeba zwr\u00f3ci\u0107 si\u0119 do nich tak, aby nasze oczy nawzajem si\u0119 spotka\u0142y. Tylko wtedy wierni odczuj\u0105 naprawd\u0119, \u017ce lektor pragnie w\u0142a\u015bnie do nich m\u00f3wi\u0107. Zadaj sobie pytanie; dla kogo w\u0142a\u015bciwie czytasz?<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Kiedy nale\u017cy nawi\u0105za\u0107 kontakt wzrokowy z wiernymi? Najlepszy do tego momentem s\u0105 wspomniane w regule V tzw. przerwy a linea (na 1-2-3).<\/p>\n<p>Spogl\u0105danie na s\u0142uchaczy jest wa\u017cne nie tylko dla nich samych, lecz tak\u017ce dla lektora. Pozwala bowiem dostosowa\u0107 g\u0142os i tempo czytania do wymaga\u0144 konkretnej przestrzeni sakralnej, w kt\u00f3rej si\u0119 odczytuje tekst. Umo\u017cliwia r\u00f3wnie\u017c kontrol\u0119 nad tym, jak wykonujemy swoje zadanie. Czy podejmuj\u0119 je z \u017cyczliwo\u015bci\u0105 dla s\u0142uchaj\u0105cych i pe\u0142nym przekonaniem, \u017ce jako lektor, podczas czytania s\u0142owa Bo\u017cego, jestem narz\u0119dziem w r\u0119ku Boga?<\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A XIV &#8211; rodzaje g\u0142osu<\/strong><\/p>\n<p>Najbardziej przyjemnym dla s\u0142uchaj\u0105cych jest takie czytanie, gdy lektor wype\u0142niaj\u0105c swoj\u0105 funkcj\u0119, m\u00f3wi g\u0142osem piersiowym, to znaczy, gdy rozpoczyna naturaln\u0105 g\u0142\u0119bok\u0105 tonacj\u0105 g\u0142osu i podobnie te\u017c ko\u0144czy. Zasada ta obowi\u0105zuje tak\u017ce w wezwaniach modlitwy powszechnej, kt\u00f3re mo\u017ce odczytywa\u0107 lektor.<\/p>\n<p>Zasada ta jest bardzo wa\u017cna, poniewa\u017c du\u017ca przestrze\u0144 sakralna zwykle kusi nas do podniesienia swojego g\u0142osu, by by\u0142 on dono\u015bniejszy i bardziej przenika\u0142 ca\u0142\u0105 przestrze\u0144. Z pewno\u015bci\u0105 g\u0142os b\u0119dzie wtedy bardziej nat\u0119\u017cony i dono\u015bny, ale zap\u0142acimy za to zbyt wielk\u0105 cen\u0119. Po pierwsze, gdy b\u0119dziemy stale m\u00f3wi\u0107 zbyt wysokich tonach, w\u00f3wczas nasze struny g\u0142osowe, przez nadmierne nat\u0119\u017cenie i przem\u0119czenie, ulegn\u0105 szybkiemu &#8222;zdarciu&#8221;, czego efektem b\u0119dzie niepo\u017c\u0105dana &#8222;chrypka&#8221;.<\/p>\n<p>Poza tym, skutki takiego m\u00f3wienia udzielaj\u0105 si\u0119 tak\u017ce s\u0142uchaczom: wysoki g\u0142os m\u0119czy, dra\u017cni, natomiast g\u0142os piersiowy, niski i g\u0142\u0119boko osadzony w gardle &#8211; uspokaja ich. G\u0142\u0119boki rejestr g\u0142osu sygnalizuje spok\u00f3j, skupienie i bezpiecze\u0144stwo. G\u0142os i nastr\u00f3j nierozdzielnie przynale\u017c\u0105 do siebie nawzajem.<\/p>\n<p>Po drugie, m\u00f3wi\u0105c wysokim g\u0142osem, wpadamy w ton pseudopobo\u017cnego, p\u0142aczliwego &#8222;zawodzenia&#8221;, bo trudno jest ju\u017c w czasie czytania obni\u017cy\u0107 g\u0142os. Tak zwana &#8222;pobo\u017cna tonacja&#8221;, nie jest wi\u0119c w gruncie rzeczy \u017cadnym przejawem pobo\u017cno\u015bci lecz ko\u015bcieln\u0105 form\u0105 z\u0142ego nawyku. Nawyku, kt\u00f3ry potem trudno w swoim czytaniu wyeliminowa\u0107<\/p>\n<p>Podobn\u0105 zasad\u0119 trzeba stosowa\u0107 w odniesieniu do \u015bpiewu, np. psalm\u00f3w czy innych modlitw. Nale\u017cy \u015bpiewa\u0107 g\u0142osem g\u0142\u0119bokim, z akcentowaniem s\u0142\u00f3w i odpowiednimi pauzami. Przede wszystkim, nie wolno \u015bpiewa\u0107 na zbyt wysokim tonie. Jest to nie tylko nienaturalne, lecz tak\u017ce m\u0119cz\u0105ce. Przy \u015bpiewie wymagane jest utrzymanie rytmu mowy, nale\u017cytej intonacji s\u0142\u00f3w.<\/p>\n<p>\u015apiewanie tekst\u00f3w liturgicznych, aby osi\u0105gn\u0119\u0142o sw\u00f3j cel jakim jest pi\u0119kne, radosne, trafiaj\u0105ce do serc i umys\u0142\u00f3w s\u0142uchaczy przekazywanie s\u0142owa Bo\u017cego, wymaga znacznie gruntowniejszego przygotowania ni\u017c ich czytanie.<\/p>\n<p><strong>REGU\u0141A XV &#8211; wymowa<\/strong><\/p>\n<p>Staranna wymowa u\u0142atwia s\u0142uchaczom zrozumienie i przyj\u0119cie tekstu oraz sprawia wra\u017cenie, \u017ce lektor bierze go na serio i powa\u017cnie traktuje funkcj\u0119, kt\u00f3r\u0105 wype\u0142nia. Z drugiej strony, wymowa nie mo\u017ce posiada\u0107 \u017cadnego zak\u0142\u00f3caj\u0105cego obci\u0105\u017cenia; powinna by\u0107 wolna od wszelkiej sztuczno\u015bci i zmanierowania; nie mo\u017ce te\u017c by\u0107 zniekszta\u0142cona przez gwarowe nalecia\u0142o\u015bci, indywidualne maniery, neologizmy czy b\u0142\u0119dy. REGU\u0141A XVI &#8211; mikrofon<\/p>\n<p>Korzystanie z mikrofonu i aparatury nag\u0142a\u015bniaj\u0105cej r\u00f3wnie\u017c wymaga pewnych umiej\u0119tno\u015bci, kt\u00f3rych trzeba si\u0119 nauczy\u0107. Ta bardzo wra\u017cliwa i czu\u0142a aparatura techniczna musi by\u0107 u\u017cywana rozs\u0105dnie i z wielk\u0105 delikatno\u015bci\u0105. W przeciwnym wypadku bardziej przeszkadza ni\u017c pomaga.<\/p>\n<p>Prawid\u0142owo skonstruowane i zbudowane wn\u0119trze ko\u015bcio\u0142a jest akustycznie dostosowane do mowy i \u015bpiewu, i dzia\u0142a jak wzmacniacz. Uwzgl\u0119dniaj\u0105c nowoczesne rozwi\u0105zania architektoniczne i wykorzystuj\u0105c odpowiednie materia\u0142y budowlane, mo\u017cna si\u0119 obej\u015b\u0107 bez jakiejkolwiek aparatury nag\u0142a\u015bniaj\u0105cej. Jednak\u017ce w niekt\u00f3rych nowoczesnych ko\u015bcio\u0142ach, budowanych z ceg\u0142y lub betonu, zastosowanie wzmacniacza i mikrofonu wydaje si\u0119 by\u0107 wprost niezb\u0119dne. Dzieje si\u0119 tak dlatego, \u017ce we wn\u0119trzach tych, wysokie tony nadaj\u0105ce mowie ludzkiej jasno\u015b\u0107 i zrozumia\u0142o\u015b\u0107, zostaj\u0105 &#8211; m\u00f3wi\u0105c najdos\u0142owniej &#8211; po\u0142kni\u0119te. \u015apiewanie w takich ko\u015bcio\u0142ach staje si\u0119 wielk\u0105 udr\u0119k\u0105, natomiast zrozumienie mowy niewyobra\u017calnie trudne.<\/p>\n<p>Mikrofon jest bardzo delikatnym i wra\u017cliwym urz\u0105dzeniem, kt\u00f3re rejestruje dos\u0142ownie wszystko i przez wzmacniacz przenosi dalej. Rejestruje tak\u017ce to czego ludzkie ucho umy\u015blnie albo te\u017c przez nieuwag\u0119 nie dos\u0142yszy: ka\u017cdy g\u0142\u0119boki oddech, ka\u017cdy b\u0142\u0105d j\u0119zykowy, ka\u017cde dialektyczne zabarwienie j\u0119zykowe, seplenienie, ka\u017cdy szelest towarzysz\u0105cy przewracaniu stronicy i wreszcie tykanie zegarka r\u0119cznego, gdy przybli\u017cymy go do mikrofonu. Nie nale\u017cy sta\u0107 zbyt blisko mikrofonu, ale w odleg\u0142o\u015bci ok. 20 cm. W\u00f3wczas mo\u017cna us\u0142ysze\u0107 naturalny, a nie zniekszta\u0142cony g\u0142os lektora. Pami\u0119ta\u0107 nale\u017cy, \u017ce przy wypowiadaniu tzw. sp\u00f3\u0142g\u0142osek wybuchowych (p, b) mo\u017cna uzyska\u0107 efekt &#8222;buchni\u0119cia&#8221; w mikrofon, kt\u00f3ry zar\u00f3wno rozprasza wiernych jak i nie pozwala zrozumie\u0107 nast\u0119pnych s\u0142\u00f3w czytania (przez efekt pog\u0142osu).<\/p>\n<p>Jeszcze przed rozpocz\u0119ciem celebracji liturgicznej nale\u017cy mikrofon ustawi\u0107 na odpowiedni\u0105 wysoko\u015b\u0107, tak, aby unikn\u0105\u0107 manipulacji nim podczas liturgii, co wywo\u0142uje ha\u0142as i rozprasza s\u0142uchaczy, tak\u017ce wzrokowo.<\/p>\n<p>Tekst\u00f3w, kt\u00f3rymi wierni modl\u0105 si\u0119 wsp\u00f3lnie (np. Chwa\u0142a na wysoko\u015bci Bogu, Wierz\u0119 w Boga), nie powinno si\u0119 odmawia\u0107 razem z nimi przez mikrofon, zag\u0142usza to bowiem i przeszkadza modlitwie wiernych. Z tego samego powodu nie powinno si\u0119 wraz z innymi \u015bpiewa\u0107 pie\u015bni przez mikrofon. Albo rezygnuje si\u0119 wtedy ze \u015bpiewania, albo nale\u017cy si\u0119 cofn\u0105\u0107 o jeden krok. Do mikrofonu nale\u017cy m\u00f3wi\u0107 spokojnie i niezbyt g\u0142o\u015bno, tak jak m\u00f3wi si\u0119 w domu przy stole.<\/p>\n<p>Gdy wszystko zostanie wykonane&#8230;<\/p>\n<p>Gdy wszystkie te regu\u0142y zostan\u0105 dok\u0142adnie przyj\u0119te, w\u00f3wczas mo\u017cna by\u0107 pewnym, \u017ce b\u0119dzie si\u0119 swoj\u0105 pos\u0142ug\u0119 lektora pe\u0142ni\u0107 poprawnie. Trzeba jednak mie\u0107 zawsze na uwadze to, co m\u00f3wi Pismo \u015bwi\u0119te: &#8222;Gdy uczynicie wszystko, co wam polecono, tak m\u00f3wcie: &#8222;S\u0142udzy nieu\u017cyteczni jeste\u015bmy; wykonali\u015bmy to, co powinni\u015bmy wykona\u0107&#8221; (\u0141k 17, 10). Jeste\u015bmy nieu\u017cytecznymi s\u0142ugami, poniewa\u017c cel naszego wysi\u0142ku, jakim jest dotarcie ze s\u0142owem Bo\u017cym do ludzkich serc, a\u017ceby je przemieni\u0107 i podnie\u015b\u0107 na duchu, nie mo\u017ce by\u0107 osi\u0105gni\u0119ty tylko przez nas, lecz tylko przez Niego, przez Pana, kt\u00f3ry zechcia\u0142 przyj\u0105\u0107 nas do swojej s\u0142u\u017cby. Starajmy si\u0119 j\u0105 pe\u0142ni\u0107 jak najpi\u0119kniej, zawsze wpierw nas\u0142uchuj\u0105c, co B\u00f3g przez swoje S\u0142owo pragnie nam samym powiedzie\u0107.<\/p>\n<p>Nie wiemy, jak\u0105 drog\u0105 B\u00f3g nas prowadzi. Ale to jedno powinni\u015bmy wiedzie\u0107, \u017ce kto obcuje bardzo blisko ze s\u0142owem Bo\u017cym, ten podnosi \u017cagiel na statku swojego \u017cycia. I mo\u017ce nawet nie przypuszcza, dok\u0105d on go poprowadzi, gdy wiatr powieje. Bo wiatr i Duch Bo\u017cy tchnie, k\u0119dy chce&#8230;<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zasady przygotowania i odczytywania lekcji czyta\u0144 mszalnych przez lektora REGU\u0141A I &#8211; lektor wybrany z Ludu Bo\u017cego Czytanie S\u0142owa Bo\u017cego i g\u0142o\u015bne odmawianie modlitw podczas liturgii, jest jedn\u0105 z wielu pos\u0142ug i funkcji liturgicznych, jakie powierza si\u0119 wiernym i dzi\u0119ki kt\u00f3rym \u017cyje wsp\u00f3lnota wierz\u0105cych. Nasze r\u00f3\u017cnorodne uzdolnienia i talenty, tak\u017ce we mszy \u015bw. s\u0142u\u017c\u0105 budowaniu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":325,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[17],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/lezajsk.przemyska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/312"}],"collection":[{"href":"https:\/\/lezajsk.przemyska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/lezajsk.przemyska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lezajsk.przemyska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lezajsk.przemyska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=312"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/lezajsk.przemyska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/312\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14411,"href":"https:\/\/lezajsk.przemyska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/312\/revisions\/14411"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/lezajsk.przemyska.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/325"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/lezajsk.przemyska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=312"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/lezajsk.przemyska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=312"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/lezajsk.przemyska.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=312"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}